این وب سایت بسته شده است. ما به پارس تودی دری تغییر پیدا کرده ایم.
پنج شنبه, 06 جوزا 1395 09:54

پیش نویس موافقتنامه ی صلح، میان شورای عالی صلح افغانستان و هیات حزب اسلامی

 

 

 

پیش نویس موافقتنامه ی صلح، میان شورای عالی صلح افغانستان و هیات حزب اسلامی افغانستان پس از حدود 20 دور گفتگوهای مستقیم امضاء شد.محمدخان، معاون اول ریاست اجرایی حکومت وحدت ملی افغانستان گفت که این پیش نویس با حضور اعضای شورای عالی صلح و هیات حزب اسلامی گلبدین حکمتیار، در منزل سید احمد گیلانی، رئیس شورای عالی صلح امضاء شد. گفته شده که این پیش نویس شامل سه فصل و 26 ماده است که پس از امضای گلبدین حکمتیار رهبر حزب اسلامی و تائید رئیس جمهور غنی نهایی می شود. معاون ریاست اجرایی گفته که در توافق‌نامۀ صلح، حزب اسلامی هیچ وزارت و ریاستی نخواسته‌ و امضای این توافق‌نامه تأثیر مثبت در اوضاع کشور و میدان‌های نبرد خواهد داشت.خواست‌های مهم حزب اسلامی در این توافق‌نامه، برداشتن نام‌های اعضای این حزب از لیست سیاه سازمان ملل، آزادی زندانیان سیاسی و بازگشت مهاجران مربوط به این حزب است. در این توافق‌نامه گفته شده‌است که نیروهای خارجی بر اساس توافقی که میان حکومت افغانستان و دیگر کشورها صورت گرفته خارج خواهند شد .رعایت قانون اساسی، قطع پیوند با گروه‌های مسلح و هراس‌افکن و سهم‌گیری در تلاش‌ها برای تأمین ثبات در کشور، از عمده‌ترین مواردی هستند که در این موافقت‌نامه، حزب اسلامی به عملی‌ساختن آن‌ها متعهد شده‌است.در مقابل، اعضای این حزب می‌توانند در هر بخش کشور، آزادانه و مصوون زند‌گی کنند و فرماندهان و جنگ‌جویان این حزب اگر خواسته باشند، می‌توانند در چارچوب نیروهای امنیتی جابه‌جا شوند. همچنان گفته شده گلبدین حکمتیار رهبر حزب اسلامی مورد اعزاز و احترام قرار خواهد گرفت.

گزارش حسینی

((سفرهای پیاپی هیات های حزب اسلامی افغانستان به کابل و گفتگوهای آنان با شورای عالی صلح و دولت افغانستان حالا ظاهراً به نتایجی رسیده است، نتایجی که احتمال توافق دولت با این حزب و حتی آمدن گلبدین حکمتیار رهبر حزب اسلامی افغانستان به کابل را بیشتر کرده است. پیش نویس توافقنامه صلح نیز بین شورای عالی صلح افغانستان و هیات حزب اسلامی امضا شده است.برخی رسانه ها هم پیشتر از تلاش حکومت افغانستان برای آوردن آقای حکمتیار به کابل با امتیازات ویژه گفته اند .انجینیر محمد خان معاون رئیس اجرایی حکومت گفته است این توافقنامه به نفع طرفین است و هر دو از خروج نیروهای خارجی بر اساس توافقنامه های موجود استقبال می کنند وی گفت (( هم دولت و هم حزب اسلامی از این کار استقبال می کنند و مطمئن هستند که افغانها توان دفاع از کشور خود را دارند.))

حکمتیار از متهمان اصلی جنگ های داخلی بویژه در کابل پس از پیروزی مجاهدین علیه شوروی سابق و دولت کمونیستی وقت است و سال ها هم با حکومت های افغانستان پس از سقوط طالبان جنگیده است. او چند سال پیش در مصاحبه ای با "وان تی وی" گفته بود با مذاکراتی که بین افغان ها باشد و شرط هایش در آن لحاظ شود مشکلی ندارد، از شروط اصلی او هم خروج نیروهای خارجی از افغانستان بود:

حکمتیار(( با هر جناح داخل و بیرونی ، چه شامل دولت و چه از خارج از دولت، مذاکرات سودمند و صادقانه خواهد بود .شرایط ما این هست که این مذاکرات باید به توافقی منتج شود که خروج بلاقید و شرط نیروهای خارجی ،توقف مداخلات بیرونی در امور داخلی افغانستان ، آزادی و حاکمیت ملی ما را تضمین کند. از تمامی جناح ها می خواهیم تا از طریق تفاهم بین الافغانی و برگزاری انتخابات آزاد و عادلانه توافق کنند و به حکومت غیر اسلامی و متکی به اجانب هیچ گاه اعتماد نمی شود.))

او در آن زمان از طرحی برای حل بحران افغانستان سخن گفته بود، طرحی شامل چندین ماده که گمان می رود در توافق نامه جدید بخش هایی از آن گنجانده شده است:

 حکمتیار(( ما برای حل بحران کشور طرحی جمع و مبتنی بر واقعیتها به نام میثاق ملی نجات افغانستان داریم. بندهای اساسی این طرح عبارتند از 1) گروههای افغانی مطرح در جریانات کشور بدون میانجیگری جهت های خارجی به تفاهم بنشینند و بر طرحی توافق کنند که ضامن خروج نیرهای بیرونی ،خاتمه جنگ و تامین صلح پایدار باشد و باید خروج نیروهای اجنبی، تقسیم الاوقات قابل قبول ارائه کند. 2) از زمان اعلام این موافقت نامه تا پایان مدت تقسیم الوقات ، نیروهای خارجی از شهرها و محلات مسکونی و هم جوار با آن خارج گردیده و در قرارگاهها مستقر می گردد.3) امور امنیتی کشور به طور کامل به نیروهای امنیتی افغان سپرده می شود.4) در این مرحله قدرت به حکومتی موقتی انتقال می یابد که برای تمامی جناحهای افغانی قابل قبول باشد.))

البته به نظر می رسد با توجه به شرایط جدید پیش آمده و خروج بخش زیادی از نیروهای خارجی از افغانستان، اکنون حزب اسلامی حکمتیار تا حدی از شدت لحن خود در خصوص این نیروها کاسته است.نمایندگان حزب اسلامی که در قالب هیات های این حزب به کابل رفت و آمد دارند هم از تلاش برای صلح پایدار می گویند و اینکه اعضای حزب اسلامی و آقای حکمتیار با احترام و وقار وارد کابل شوند.

 محمد کریم امین عضو ارشد حزب اسلامی افغانستان: (( با وقار داخل کشور خود شوند و عوامل دراز مدت جنگ را از بین ببرند  و هدف ما ایجاد یک صلح پایدار و دراز مدت هست.)

اعضای شورای عالی صلح افغانستان هم می گویند مذاکرات رضایت بخش بوده است. محمد اسماعیل قاسمیار عضو شورای عالی صلح افغانستان:

 (( ما از فضای مذاکرات راضی هستیم که با یک حسن تفاهم و حسن نیت به پیش می رود اما یک سری از مسائل تخنیکی وجود دارد. مثلا رهایی زندانیان که اگر مرتکب جرم شده باشند و قضیه به محاکم باشد اینها را نمی توانیم رها کنیم ولی آنهایی که به ملاحظه عضویت در حزب اسلامی زندانی شده باشند آن عناصر را می توان رها کرد .مثال دوم این هست که حذف نام خود رهبر اسلامی و یک عده از شخصیتها از لیست سیاه شورای امنیت سازمان ملل متحد ، ایالات متحده آمریکا و ناتو زمانگیر هست که ما تقاضا می کنیم تا این که به تقاضای ما لبیک گفته شود.))

اما برخی کارشناسان افغان از این توافقنامه و امتیازاتی که گفته شده به اعضای حزب اسلامی داده می شود و پیامدهای آن ابراز نگرانی می کنند. به هر صورت حالا که قرار است رهبر یکی از گروه های عمده مخالفان مسلح دولت افغانستان با اعزاز و احترام به کابل بیاید بسیاری منتظرند ببینند که این مساله و توافقی که قرار است صورت بگیرد تا چه میزان به صلح و امنیت در این کشور کمک خواهد کرد.))

کارشناسان:

داکتر سید قاسم مظفری

وحید مژده

 

تاثیرات توافقنامه ی شورای عالی صلح افغانستان و حزب اسلامی بر وضعیت افغانستان چیست؟

داکتر سید قاسم مظفری

 (( شورای عالی صلح که سالهاست در افغانستان تلاش و فعالیت دارد هیچگونه دستاوردی نداشته است .این شورا میلیونها دالر را به مصرف رسانده و حیف و میل کردند لذا تلاش  دارد که پای حزب اسلامی را در این مذاکره بکشاند و  دستاوردی داشته باشد و با اینها به توافقاتی برسد تا سروصداهایی که علیه شورای عالی صلح هست تا حدودی کم شود . ولی وقتی  ما حزب جناب حکمتیار و آمدن او را در راستای تامین صلح مورد ارزیابی قرار بدهیم می بینیم که مدتها هست چندین شاخه از حزب اسلامی با مشوره جناب حکمتیار در بدنه حکومت آمده است و وزرا و والیها دارند و فعلا جناب حکمتیار حضور آنچنانی ندارد.ولی در شرایط فعلی می توان این را یک گام مثبتی برای شورای عالی صلح خواند و شاید یک مقداری هم روی طالبانی که در حال مذاکره هستند و یا تصمیم دارند با دولت وارد مذاکره شوند اثرات مثبت خود را داشته باشند.))

در مورد تعهداتی که حزب اسلامی در خصوص رعایت قانون اساسی، قطع رابطه با گروه های مسلح و سهم گیری برای تامین امنیت داده است  چقدر امیدواری و ضمانت وجود دارد که اعضای حزب اسلامی به این تعهدات عمل کنند؟:

داکتر سید قاسم مظفری

 (( به نظر من  ضمانت اجرایی به معنای واقعی وجود ندارد که بتواند بر نیروهای جناب حکمتیار ، کنترل واقعی یا نظارت بر آنها صورت بگیرد که به پروسه صلح پیوستند ولی  مهم این هست که شورای عالی صلح و دولت می تواند مقرراتی را وضع بکنند که جناب حکمتیار نتواند با آمدنش در بدنه دولت دست به خرابکاری بزند و یا دست به تبلیغات و همکاری با نیروهای گروههای مخالف بزند. اینها باید برای محاسبه دقیق و اصولی خودشان یک مکانیزمی را در نظر بگیرند که جناب حکمتیار را در چهارچوب این مکانیزم بتوانند کنترل کنند.))   

 

وحید مژده

 (( با توجه به آنچه که در سایت رسمی جناب حکمتیار می خوانیم به نظر می رسد جناب حکمتیار جدا تصمیم دارد که به افغانستان بیاید. در حکومت حامد کرزی هم هیئتهای حزب اسلامی به کابل آمدند و مذاکراتی کردند که نتیجه نداشت اما به نظر می رسد که این دفعه اینها با تغییر در یکی از مواضع ،یک قدم به پیش گذاشتند زیرا یکی از شرطهای اساسی جناب حکمتیار این بود که در ابتدا باید بخش عمده ای از نیروهای خارجی از افغانستان خارج شوند که اکنون این کار صورت گرفته است با  تغییری که آمده است اینها این طور استدلال می کنند که تعداد نیروهای خارجی در افغانستان بسیار کاهش یافته است و بنابراین می توان گفت که در آینده هم این تعداد کمتر خواهد شد .از سویی از جمله 25 موردی که که اینها ارائه کرده بودند اولین مسئله این بود که جناب حکمتیار خواهان این هست که یک عنوان اعزازی برایشان داده شد که البته دولت افغانستان با این امر مشکلی ندارد زیرا مصرفی هم ندارد و مسئله دیگر این هست که جناب حکمتیار خواهان این هست که در قانون انتخابات افغانستان تغییر وارد شود یعنی انتخابات به شکلی شود که احزاب سیاسی در آن نقش مهمتری در انتخابات داشته باشد ومسئله سوم مسئله آزادی اعضای حزب اسلامی زندانیان هست و خواسته دیگرشان این هست که نام جناب حکمتیار از لیست سیاه بیرون شود.مسئله دیگر انتقال کمپ شمشتو به افغانستان یا به یکی از مناطق نزدیک کابل هست.جناب حکمتیار فرصتهای زیادی را از دست داده است و اگر این فرصت را هم از دست بدهد شاید دیگر چنین فرصتی را بدست نیاورد.))

تاثیر پیوستن حکمتیار به دولت بر طالبان

وحید مژده

 (( جناب حکمتیار هم ادعا ندارد که درگیر جنگ هست و در رابطه با وقایع اخیری هم که اتفاق افتاد آنها انتقاد کردند و خشونتها را تقبیح کردند و این مساله نشان می دهد که آنها مدتها قبل دست از این کار برداشتند اما آمدن جناب حکمتیار می تواند یک مشوقی برای طالبان باشد و جناب حکمتیار با آمدن خود می تواند این را بگوید که در حالت اشغال هم می شود به صلح فکر کرد یعنی این تجربه جدیدی از جناب حکمتیار هست. جناب حکمتیار تصمیم خود را گرفته است و آمادگیها برای استقبال از جناب حکمتیار آغاز شده است .به نظر می رسد که مخالفتهایی در دولت وجود دارد که جناب حکمتیار باید کوشش کند که این مخالفتها را کاهش بدهد یعنی کاری نکند که سبب شود  طرف مقابل حساس شود و فکر کند که آمدن جناب حکمتیار به این پروسه سبب مشکلات بیشتر برای افغانستان خواهد شد. اگر واقعا چنین باشد بهتر این هست که جناب حکمتیار نه به عنوان رهبر حزب اسلامی بلکه به عنوان یک رهبر ملی خود را معرفی کند و بگوید که قصد من ایجاد صلح و مسالمت در بین مردم افغانستان هست .))

به هر صورت مردم افغانستان و بویژه مردم کابل رنج های زیادی از عملکرد آقای حکمتیار دیدند، دولت افغانستان با این توافق چطور می تواند  مردم را راضی کند و نظر مردم در این رابطه چیست؟

مظفری

(( اگر ما وارد جزییات این موضوع شویم بحث رضایت مردم برای دولت اصلا تا حالا مطرح نبوده است و اینها تا توانستند حرکتهای قومی را بیشتر برجسته ساختند و روی آن بیشتر کار کردند و حامد کرزی هم در دوران خود به طالبان هویت بخشید مورد حمایت قرار داد و فعلا هم به نحوی حرکتهایی وجود دارد. ولی در مجموع مردم از جناب حکمتیار خاطره خوشی ندارند زیرا تا نام جناب حکمتیار به زبان بیاید بوی جنگ و خونریزی و قتل و غارت و کشتار و نفاق افکنی و جنگهای داخلی به مشام انسان می رسد.البته یقینا باید رضایت ملت را حاصل کنیم زیرا تنها در شهر کابل حداقل 60 هزار راکت را در اطراف و نواحی و محدوده کابل شلیک کردند و صدها جوان این مردم را به خاک و خون کشاندند و مهمتر از همه این که، انقلاب اسلامی افغانستان را به چالش کشاند و مجاهدین را دچار تفرقه شدید ساخت و از نظر حکومتداری که نمی توانند توانایی حکومت را داشته باشد اینها چهره های خودخواه معرفی کردند و در نتیجه عملکردهای حزب اسلامی، انقلاب اسلامی  در نهایت با سقوط مواجه شد و طالبان جای حکومت اسلامی را گرفت .کل اینها ثمره دستاوردهای جناب حکمتیار بوده است وحال هم مردم با آمدن جناب حکمتیار مخالف هستند.در اواخر حکومت جناب ربانی که آمد و به پست صدراعظمی نائل شد حکومت جناب ربانی را با سقوط مواجه ساخت و با این آمدنش هم فکر نمی کنم که صلح و آرامش به وطن برگردد و شاید فقط  دستاوردی برای شورای صلح باشد که بگوید ما جناب حکمتیار را راضی ساختیم که به پروسه صلح بپیوندند و در بدنه حکومت شریک شود.))

برخی می گویند  که اقدامات حکمتیار برنامه ای از سوی خارجی ها بوده که اکنون به پایان رسیده است، برخی هم می گویند  حالا سنی از او گذشته و از جنگ خسته شده است، برخی ها هم مانند رولا غنی همسر رئیس جمهور گفتند که بگذارید شخصیت هایی مثل حکمتیار باقی مانده عمرشان را در کشورشان بگذرانند. اما عامل اصلی تصمیم حکمتیار برای پیوستن به حکومت بعد از این همه سال مخالفت، چیست؟:

مظفری

 (( صحبت خانم اشرف غنی قابل بحث و مکث هست زیرا آنها هم در عمق قضایا دخیل هستند ولی این چهره ها همیشه چهره های گماشته شده هستند و از طرف استخبارات منطقه و استخبارات جهانی حمایت می شود و شاید هم به اینها دستور داده باشند که به پروسه صلح بپیوندند و بحث دیگر این هست که جناب حکمتیار نیروی چندانی ندارد که در رابطه با پروسه صلح و تامین امنیت در وطن ما تاثیر چندانی داشته باشند.اینها صرفا آمدند تا  امتیازاتی را بپذیرند و در این آخر عمر خود زندگی آرامی داشته باشند و غرق در مادیات شوند و عطش خودخوهی و جاه طلبی اش با گرفتن بعضی از سهمیه ها فروکش بکند .در مجموع همه اینها دست به دست هم دادند و حزب اسلامی را به پیوستن به حکومت وادار ساخته است . از طرفی معتقدم  پاکستان نقش اساسی و کلیدی را در راستای جنگ و تامین صلح در کشور ما می تواند بازی بکند و اینها هم ممکن است با مشوره پاکستان صوت گرفته باشد زیرا اگر آمدن جناب حکمتیار در پروسه صلح منتفی شود صلح مفهوم خود را در کشور از دست می دهد داد و مردم به این عقیده می شوند که گروههای دهشت افکن را باید با زور بر سرجایشان نشاند.))

 

 

 

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید