نظرآقای مرستیال :

در این رابطه تشویش هایی وجود دارد که ممکن است مخالفین مسلح نظامی افغانستان نفوذ کنند در این مناطق و ناامنی به بار بیاورند و این تشاویش وجود دارد اما امیدوار هستیم که به خوبی تمام شود . اما آنچه که تا امروز برای مردم افغانستان است یکی آرزوهای شان این بود که موفقانه این پروسه صورت بگیرد و ادامه پیدا کند و ما به یک مرحله ای برسیم که در تمام کشور از سرحدات خود و از امنیت خود برای مردم خود صحبت کنیم.

به نظر شما چه مشکلاتی در برابر این طرح وجود دارد ؟

مشکل هنوز هم همان مشکل عمومی است و آن مشکل عمومی مداخلات کشورهای منطقه در مسائل سیاسی افغانستان است . کشورهای منطقه منافع اقتصادی را دارند در افغانستان و بسیار روی منافع اقتصادی خود فکر می کنند و بعضی کشورها فکر می کنند که عدم امنیت و عدم یک نظام و یک اقتصاد خوب در افغانستان برای مردم و نظام به خیر و صلاح این ها می باشد .

اولین نکته، وقتی بعد از کنفرانس بن ما توافقاتی صورت گرفته بود و فیصله هایی که شده بود در آنجا این نبود که جامعه جهانی و قوت های نظامی ناتو و ایالات متحده امریکا برای حضور دائم در افغانستان باشد بعد از تأمین امنیت و بعد از اینکه اردو روی پای خود می تواند بایستد اینها باید از افغانستان برآیند و خود افغان ها باید از کشور و مردمشان حفاظت بکنند و این موجودیت از این ها در توافقات بن دائم نبوده و در موافقه شورای امنیت هم به این صورت نبوده و تماماً موقتی بوده و بناعاً باید به یک مرحله ای ما می رسیدیم که امنیت خودمان را خودمان حفظ کنیم و خارجی ها از افغانستان برآیند و این بصورت آنی و فوری نشده .

نکته دوم ، کشورهایی که در این جا پولشان به مصرف می رسد این ها هم به یک مرحله ای رسیدند که آماده به این شدند که بعد از این باید اردو و پلیس افغانستان از کشورشان حفاظت کنند . اگر باز هم افغان ها می خواهند که پایگاه نظامی وجود داشته باشد او مسأله بعدی است اما در رابطه با حفظ و نگهداشت امنیت در کشور خود افغان ها باید مسئولیتشان را داشته باشند و ما باید برای دائم بار دوش جامعه جهانی نباشیم. در پهلوی این مردم این کشورها که امروز در افغانستان پولشان به مصرف می رسد ، عساکرشان در این جا کشته می شود ، این ها زیر فشار مردمشان در آن کشورها آمدند که تا چه وقت این ها در افغانستان باشند بناعاً ما باید خودمان حفاظت کنیم و اردو و پلیس بعد از این باید تجهیز شود و این ها آماده می شوند که خودشان از افغانستان حفاظت کنند .

آقای رحمان اوقلی یکی از سناتورهای افغانستان هم در این باره دیدگاه هایی دارند.

نظر آقای رحمان اوقلی :

من فکر می کنم که افغان ها باید دفاع مستقلانه را از وطن خودشان ، خود افغان ها انجام دهند چون که نیروهای بیگانه به هیچ وجه نمی توانند و نمی خواهند از کشور بیگانه ای چون افغانستان حمایت کنند و یا از امنیت شهروندان هم دفاع کنند ، بنابراین یک امر مسلم و حتمی است که شهروندان یک کشور وظیفه دفاع مستقلانه از آن کشور را خوب باید به عهده بگیرند . بنابراین فکر می کنم که زمان هم فرا رسیده که افغان ها و مخصوصاً نیروهای امنیتی افغانستان حالا این ظرفیت را باید داشته باشند و این نیت را باید داشته باشند تا بتوانند از وطن خویش مستقلانه خودشان دفاع کنند تا اینکه خارجی ها به عنوان کسانی که تا به امروز در تأمین امنیت آن ها بیشترین کمک را برای مردم افغانستان ارزانی فرموده و باز به کشورهای خویش بر گردند .

من فکر می کنم که دولت افغانستان فاقد یک توانایی لازم برای دفاع مستقلانه است و در پهلوی از او برای نیروهای ملی افغانستان آن زمینه و یا بسیج و هماهنگی لازم برای دفاع از وطن وجود ندارد چون در کشوری که نیروهای امنیتی و بسیج عمومی برای دفاع از وطن را بیشتر مورد نظر نداشته باشند نمی توانند از وطن خویش دفاع کنند . من فکر می کنم که نیروهای امنیتی افغانستان در چنین وضعیتی قرار دارند اما این بدان معنا نیست که کشورهای خارجی از امنیت افغانستان دفاع کنند و نیروهای افغانستان در یک وضعیت بلاتعریف قرار بگیرند . فکر می کنم که وقت آن فرارسیده با وجود اینکه ظرفیت و توانایی لازم را نیروهای افغانی ندارند برای دفاع مستقلانه اما به عنوان حداقل یک آزمایش که حداقل یک امتحان این مساله را به عهده بگیرند تا بتوانند در آینده توانایی و ظرفیت لازم خویش را به معرض آزمایش قرار بدهند .

یقیناً ترورهای زنجیره ای و ناامنی هایی که در این زمان وجود دارد بیشتر مرتبط ساخته می شود با مسأله عقد پیمان استراتژیک با ایالات متحده امریکا و مسأله انتقال مسئولیت های امنیتی و نیروهای افغانستان . من فکر می کنم که در ترورهای زنجیره ای شاید نسبت به طالبان قوت های دیگر به مراتب ذیدخل باشند تا توانسته باشند منافع درازمدتشان را در افغانستان و منطقه به گونه ای به دست بیاورند . چون که ترورهای زنجیره ای همانگونه که ما اطلاع داریم تنها و تنها توسط طالبان صورت نمی گیرد ، اما اینکه طالبان حتی تصادف دو موتور را هم به عهده می گیرند این بیشتر به فعالیت های تبلیغی آنها بر می گردد اما این مساله بسیار واضح است که در ترورهای زنجیره ای من فکر می کنم که به استثناء طالبان قوت های دیگری هم ذیدخل هستند که در منطقه و افغانستان در پی منافع استراتژیک هستند .

نظر آقای دکتر ظهوری حسینی :

همانطور که می دانید شورای عالی صلح افغانستان یکی از شوراهای ویژه ای است که در رابطه با مسائل صلح افغانستان تشکیل شده می باشد . تلاش هایی که شورای عالی صلح به سرپرستی آقای ربانی انجام داد می تواند تلاش های بسیار مؤثر مطرح شود و همانطور كه مي دانيم آقاي رباني تجربيات گذشته جنگ و جهاد و مسائل مبارزاتي را داشته . جرياني كه فعلاً آقاي كرزي به دنبال نتيجه گيري اين شوراي عالي صلح است تقريباً تا حدود زيادي من فكر مي كنم با تلاش هاي خود آقاي كرزي عليرغم كارشكني هايي كه پاكستان انجام داد و همچنان نيروهاي خارجي با صدمات زيادي كه بر پيكر اين حركت انجام دادند و آقاي كرزي هم تقريباً من فكر مي كنم كه در اين راستا خون داد و به هر حال در اين حركت بسياري از عزيزان و نزديكان خود را از دست داد . بازهم نتايج مثبتي داشته و خوشبختانه روند مثبت اين حركت مي تواند نتايج خوب و مطلوبي را داشته باشد .

اما طرف مقابل كه طالبان مي باشند ، طالبان امروز در صحنه سياسي افغانستان تقريباً با يك قدرتي مطرح شدند و كم كم بعد از اينكه قدرت فوق العاده آنها مطرح شد و دولت و حتي امريكا حاضر به مذاكره با طالبان شد بعد از شكست هايي كه در واقع عليه طالبان خوردند و نيروهاي خارجي موفقيت هايي را كه گفته بود به دست نياورد و امروز به مذاكره با طالبان تن دادند اما روي هم رفته حركتي كه امروز طالبان انجام مي دهد من فكر مي كنم به دنبال عدم پذيرش مذاكره امروز پذيرش مذاكره براي طالبان تاحدود زيادي ضعف آنها را مي رساند و مشخص مي سازد كه آنها شكست خوردند در عمليات هايي كه بر عليه ارزش هاي معنوي مردم افغانستان انجام دادند و امروز خارجي ها هم از حمايت آنها تقريباً دست برداشته و كارهايي كه توسط طالبان انجام شد كارهاي درستي نبود .

من فكر مي كنم كه امروز اين حركتي كه شوراي عالي صلح انجام داده مي تواند يك سرپوش خوبي براي توجيه كردن رابطه طالبان و ملاعمر كه تن به مذاكره دهند باشد و همچنان يك شرايط مناسب و مفيدي را براي افغانستان بوجود خواهد آورد و در مجموع من فكر مي كنم اين حركت و اين صلح و اين توافق و مذاكره اي كه صورت مي گيرد يقيناً به نفع ملت و دولت افغانستان است و آينده مردم را از نظر امنيتي تأمين خواهد كرد . من با حدودي كه تخمين مي زنم نزديك به اكثريت مردم افغانستان اين را خواهند پسنديد و اگر به هر نحوي امروز نتايج آن را مطرح كنيم آقاي كرزي تقريباً مشكلات و شرايط سختي را تحمل كرد و حتي به اتهام رابطه نزديك با طالبان متهم شد اما امروز من فكر مي كنم كه مي تواند به نتايج مطلوب خوب برسد و بتواند هم آقاي كرزي و هم طالبان تحت پوشش شوراي عالي صلح بتوانند اين رابطه و اين امنيت را توجيه كنند .

آشتي ملي در افغانستان هميشه مطرح بوده حتي در زمان كمونيست ها در گذشته ها و امروز و در زمان حاضر هم به اين شكل با طالبان و مخالفين دولت مطرح شده ، ترديد مردم و بسياري از كارشناسان در اين زمينه به خاطر عدم صداقت اين حركت است .، من فكر مي كنم كه اگر صداقت در اين زمينه وجود داشته باشد اين تهديدها معني ندارد ولي تاحدودي كه مردم تجربه كردند و ما تجربه كرديم ديديم كه آشتي ملي و اين صلحي كه مطرح مي شود درواقع به دام انداختن طرف مقابل است از نظر سياسي ، اما اگر منافع ملت افغانستان را مدنظر بگيريم من فكر مي كنم كه مي تواند نتايج خوبي به دست بياورد و نبايد شك و ترديد كرد .

طي روزهاي اخير يك هيات پارلماني از افغانستان به جمهوري اسلامي ايران سفر كرد و با مقامات بلند پايه جمهوري اسلامي ايران و همتايان خود در مجلس شوراي اسلامي ايران در خصوص موضوعات و موارد مختلف وارد گفتگو شد .

نظر آقاي احمد بهزاد یکی از نمایندگان پارلمان افغانستان :

خوشبختانه علاقمندي از هر دو جانب هم از سوي پارلمان افغانستان و هم مجلس شوراي اسلامي ايران براي توسعه مناسبات وجود دارد و در سفرهايي كه هيأت هاي پارلماني دو كشور داشتند روي توسعه همكاري ها و استفاده از تجربيات فعاليت هاي پارلماني دو كشور مورد تهديد قرار گرفته اما متأسفانه تا به حال شاهد اقدامات چنداني در رابطه با توسعه همكاري هاي پارلماني ميان افغانستان و ايران نبوديم . طبيعي است كه ما زمينه هاي فراواني براي توسعه مناسبات داريم و هم با مشكلات و چالش هاي مشتركي مواجه هستيم . مسائل امنيتي و مشكلات و چالش هاي امنيتي در برابر دو كشور ، ايجاد توسعه همكاري ها براي مقابله با تهديدهاي امنيتي و همچنين مقابله با تجارت غير قانوني موادمخدر و توسعه مناسبات اقتصادي و همچنين با توجه به حضور تعداد زيادي از مهاجرين افغان در جمهوري اسلامي ايران و مشكلاتي كه بعضاً شهروندان افغانستان در ايران با آن مواجه مي شوند ، اين ها همه موضوعات و مواردي است كه ايجاب مي كند ميان ملت افغانستان و نمايندگان ملت ايران در سطح روابط بين پارلماني همكاري ها و فعاليت هاي بيشتري صورت بگيرد . همواره از سوي پارلمان افغانستان تأكيد صورت گرفته بر بالا بردن سطح همكاري ها و همچنين استفاده از تجربيات پارلماني ميان دوكشور ، منتهي مسائلي كه هم در ايران اتفاق مي افتد و هم در افغانستان و خصوصاً جنجال هاي انتخاباتي كه ما با آن مواجه هستيم ، توسعه فعاليت هاي پارلماني را با چالش هايي مواجه ساخته اميدوار هستيم كه طي ماه هاي آينده با پشت سر گذاشتن بعضي از بحران ها و مسائلي كه پيرامون انتخابات بوجود آمده ما بتوانيم كه مناسبات بين پارلماني را هم با جمهوري اسلامي ايران و ساير كشورهاي منطقه و پارلمان هاي جهان توسعه دهيم .