26 اسد 1387

دستيابي به فناوري توليد سلول هاي بنيادي "بسيار پرتوان"، خبر مسرت بخشي بود که هفته گذشته توسط موسسه پژوهشي و تحقيقاتي "رويان"، وابسته به جهاد دانشگاهي ايران در اختيار رسانه هاي خبري قرار گرفت. با اعلام اين خبر، بار ديگر ايران در کانون توجه موسسات تحقيقات پزشکي و مراکز علمي جهان قرار.
خبر این موفقیت علمی در حالی اعلام شد که آيت الله خامنه اي، رهبر معظم انقلاب اسلامي، با حضور در نمايشگاه فناوري و نوآوري هاي برگزيده پژوهشگران و محققان ايراني، بازديدي سه ساعته از جديدترين دستاوردهاي علمي ايران داشتند. در این نمایشگاه، طرح های پژوهشی از جمله ساخت پوست مصنوعي با استفاده از فناوري " نانو" در کنار ديگر موفقيت هاي دانشمندان ايراني در عرصه هاي علوم هوا- فضا، علوم هسته اي و طرح هاي صنعتي و انرژي در معرض ديد همگان قرار گرفته است.
موفقيت بزرگ دانشمندان و پژوهشگران موسسه تحقيقاتي "رويان" نيز ازجمله اين دستاوردها است که در بخش سلول هاي بنيادي و توليد سلولهاي بنيادي پرتوان، مورد بازديد رهبر معظم انقلاب اسلامي قرار گرفت.
اکنون ايران پنجمين کشور جهان است كه به دانش توليد سلول هاي بنيادي پرتوان دست يافته است. پژوهشگران پژوهشکده رويان، پیشتر نیز موفقیت ایران در تولید سلول های بنیادی جنینی را به ثبت رسانده اند و اینک پس از چندين سال تلاش، وارد مرحله ديگري از فناوري پيچيده توليد سلول هاي بنيادي شده اند. این موفقیت از لحاظ علمي، تحقيقاتي و تخصصي در رده ممتاز علوم و فناوري هاي پزشکي قرار دارد. لذا در مجلات معتبر علمي جهان و منابع معتبر بين المللي، نتایج مطالعات آزمايشگاهي پژوهشگران " رويان " بازتاب داشته است. موفقيت ايران در دستيابي به سطح جديدي از فناوري توليد سلول هاي بنيادي پرتوان (I.S.P ) در نهايت مورد تاييد مراکز علمي جهان قرار گرفته است. به اين ترتيب، ايران پس از آلمان، امريکا، ژاپن و چين به اين فناوري مهم دست يافته است .
سلول هاي بنيادي پرتوان، قابلیت تکثیر و تولید سلول های هر عضو را به صورت مستقل دارند. از اینرو این سلول ها، بسياري از مشکلات مربوط به کاربردي کردن سلول هاي بنيادي جنيني را مرتفع مي کنند. به علاوه، در مباحث "ژن درماني"، توسعه داروسازي، شناسايي ناهنجاري جنین ها و مطالعه عملکرد ژن ها نيز کاربرد دارند .
توليد سلول هاي بنيادي، يکي از پيشرفته ترين عرصه هاي علوم پزشکي و آزمايشگاهي است. اين فناوري، انقلاب بزرگي را در دهه اخير در عرصه پيشرفت هاي پزشکي و ترميم بافت هاي ازبين رفته اعضاي بدن و همچنین در پيوند اعضاء ايجاد كرده است. سلول هاي بنيادي جنيني ( STEM CELL ) سلول های اولیه ای هستند که توانایی تبدیل به انواع مختلف سلول ها را دارند. تحقیقات بالینی نشان داده است که این سلول ها می توانند به درون بافتهای آسیب دیده، پیوند زده شوند و با تبدیل شدن به سلول های خاص آن بافت، از آنها مي توان در توليد سلول ها و نهايتاً بافت هاي مختلف در بدن انسان استفاده کرد. سلول هاي بنيادي از نوع سلول هاي پرتوان هستند که در مراحل تکثير و کشت هاي مختلف، قابليت هاي زيستي خود را حفظ مي کنند.
يافته هاي جديد پژوهشگران پژوهشکده رويان در همین زمینه اهميت زيادي دارد. زيرا با اين موفقيت جديد، ايران در مسيري پرشتاب براي رسيدن به موفقيت های بزرگتر در تکميل اين فناوري عرصه پزشکي قرار گرفته است.
اين دستاورد تنها يکي از موفقيت هايي است که در میان 51 طرح دانشمندان و متخصصان ايراني در نمايشگاه فناوري و نو آوري برگزيده در حسينيه امام خميني (ره ) در بخشهاي نانو فناوري، زيست فناوري و دنياي الکترونيک و ارتباطات و انرژهاي نو عرضه شد.
بي ترديد، دستيابي به هريک از اين موفقيت ها در هر کشوري، مايه مباهات و افتخار است. به همين دليل هر گامي که به سوي پيشرفت در فناوري و علوم نوين در غرب برداشته مي شود، در صدر اخبار و رويدادهاي علمي و پژوهشي و در فهرست دستاوردهاي علمي کشورهاي غربي ثبت مي شود. اين درحالي است که فاصله علمي و فناوري هاي نوین جهان پيشرفته و کشورهاي درحال توسعه و جهان سوم، روز به روز عمیق تر می شود. این روند سبب شده است که اگر در قرن بیستم سخن از جهان پیشرفته و جهان در حال توسعه بود، امروز اين مفهوم در قالب جهان فوق پيشرفته و برخوردار از علوم "هاي تک"، ( HIGH TECH ) نمود یافته و به عنوان یک واقعیت در جهان، خود نمايي مي کند. در واقع شمار زيادي از كشورهاي جهان، با اين بي عدالتي و نابرابري روبرو هستند.
تلاش براي رفع فاصله بين پيشرفت هاي علمي جهان سوم و كشورهاي توسعه يافته، موضوعي است که رهبر معظم انقلاب اسلامي همواره بر آن تاكيد كرده اند. حقيقت اين است كه با اراده و تلاش و خودباوري مي توان انحصارهاي علمي و فناوري را در هم شکست و در اين تلاش به موفقيت هاي چشمگير نيز دست يافت. رهبر معظم انقلاب اسلامي در بازديدي که يک سال پيش نيز از پژوهشکده رويان و نمايشگاه دستاوردهاي جهاد دانشگاهي داشتند، علم و تحقيق را رمز واقعي و کليد قطعي پيشرفت و رسيدن به نقطه مطلوب دانستند و تاکيد کردند فرا گيري علوم و دانسته هاي ديگر کشورها و ملتها، مقدمه حرکت در عرصه بسيار وسيع علم و تحقيق است، ولي نبايد در اين حد متوقف شود. رهبر انقلاب اسلامي به تلاش برخي قدرت ها براي انحصاري کردن علم و تقسيم جهان به دو بخش پيشرفته و عقب مانده اشاره کردند و مهمترين عامل براي تغيير در نظام سلطه حاکم بر جهان را حرکت و تلاش علمي ملت ها دانستند. ايشان تاکيد کردند ملت ايران در اين مسير، مي تواند با توجه به تاريخ، فرهنگ و سابقه علمي خود و استعدادهاي درخشانش، نقش ويژه اي ايفا کند. دستیابی به موفقیت اخیر پژوهشگران ایرانی در موسسه رویان، نمادی از این خودباوردی و توانستن است .